Karadeniz’in bahar ve yaz aylarında turkuaz renge bürünen eşsiz doğa olayı bu kez uzaydan görüntülendi.
NASA’nın PACE (Plankton, Aerosol, Bulut, Okyanus Ekosistemi) uydusu, 22 Haziran 2026’da milyonlarca mikroskobik fitoplanktonun oluşturduğu mevsimsel çiçeklenmeyi kayıt altına alırken, Uluslararası Uzay İstasyonu’ndaki bir astronot da Boğaz boyunca uzanan turkuaz akıntıları ve girdapları fotoğrafladı.
KARADENİZ NASIL TURKUAZ OLABİLİYOR?
Bilim insanları, göz alıcı turkuaz rengin, kalsiyum karbonat plakalarıyla kaplı mikroskobik fitoplanktonlar olan kokolitoforların çoğalmasından kaynaklandığını düşünüyor. Bu organizmalar ilkbaharın sonlarında ve yazın başlarında muazzam sayılarda çoğaldığında, yansıtıcı kabukları güneş ışığını dağıtarak okyanusa uzaydan bile görülebilen süt mavisi bir görünüm kazandırıyor.
Yılın diğer zamanlarında ise diyatom adı verilen farklı mikroskobik algler daha bol hale geliyor. Kokolitoforların aksine, diyatomların silika kabukları var ve genellikle Karadeniz’in daha parlak değil, daha koyu görünmesine neden olurlar.
BOĞAZ DA TURKUAZ RENKTE PARILDIYOR
Mevsimsel çiçeklenme, İstanbul Boğazı’na kadar uzandı.
27 Mayıs 2026’da PACE uydusunun daha geniş manzarayı yakalamasından yaklaşık bir ay önce, Uluslararası Uzay İstasyonu’ndaki bir astronot, boğazın her iki tarafında girdaplı akıntıları takip eden çiçek açmış fitoplanktonları fotoğrafladı.
GÖZLE GÖRÜLEMİYORLAR AMA BİRLEŞTİKLERİNDE BOĞAZIN RENGİNİ DEĞİŞTİREBİLİYOR
Kokolitoforlar tek tek çıplak gözle görülemeyecek kadar küçük olsalar da popülasyonları o kadar yoğunlaşabilir ki okyanusun tüm bölgeleri renk değiştirebilir. Bu çiçeklenmeler yörüngeden kolayca tespit edilebildiğinden, uydu gözlemleri bilim insanlarına su örnekleri toplamanın zor olduğu bölgelerde deniz ekosistemlerini izlemek için önemli bir yol sağlıyor.
Bu fitoplanktonlar aynı zamanda Dünya’nın karbon döngüsünde de önemli bir rol oynuyor. Büyüdükçe atmosferden ve çevredeki sudan karbon emerler. Öldükten sonra, bu karbonun bir kısmı deniz tabanına çöker ve burada uzun süre depolanarak yüzey okyanusundan uzun vadeli depolamaya karbon transferine yardımcı olur.
patronlardunyasi.com
