İstanbul’da gerçekleştirilen “İkinci Yüzyılda Cumhuriyetin Demokratik Dönüşümü Konferansı”, üçüncü oturumuyla devam etti. “Kürt Meselesi: Yüz Yıllık Meselenin Yeni Yüzyılı” temalı panel, siyaset bilimci ve sosyolog Prof. Dr. Doğu İrgil’in moderatörlüğünde gerçekleştirildi. Panelde gazeteci-yazar Ali Bayramoğlu “Kürt Sorunu, Yeni Devir, Yeni Dengeler”; Barış akademisyeni ve sosyolog Prof. Dr. Abbas Vali “Devlet Güvenliği ve Demokratikleşme”; sosyolog Dr. Feyza Akınerdem “Birlikte Yaşamanın Yeni Anlatıları”; Barış akademisyeni ve sosyolog Prof. Dr. Mesut Yeğen “Herkes için Cumhuriyet, Herkese Demokrasi”; İmralı Sekreteryası’ndan Veysi Aktaş ise “Demokratik Entegrasyon ve Ortak Yaşam” konularında sunumlar gerçekleştirdi.
Doğu Ergil, açılış konuşmasında Kürt meselesinin hâlâ doğru bir tanımının yapılmadığını vurgulayarak, Meclis’te oluşturulan komisyon adında “Kürt” kelimesinin yer almamasını eleştirdi. Ergil, “Kürt sorununun tanımı hala yok. Meclis’te Kürt sorununu çözmek için kurulan komisyonun ismi bile Kürt’ü içermiyor. Bu durum, sorunun ciddiyetini gözler önüne seriyor” ifadelerini kullandı. Devletin toplumsal talepleri karşılama konusunda yetersiz kaldığını savunan Ergil, hukukun engel olarak görüldüğünü ve gücün toplum karşısında merkezileştirildiğini dile getirdi. “Demokrasi, barışı mümkün kılar; demokrasi yoksa barış da olmaz” diyen Ergil, Kürt meselesinin kimlik boyutunu da hatırlatarak, devletin dayattığı kimlik anlayışı ile toplumun sosyolojik gerçekliği arasında uyumsuzluk olduğunu belirtti.
Ali Bayramoğlu ise “Kürt Sorunu, Yeni Devir, Yeni Dengeler” başlıklı sunumunda, Kürt meselesinin yalnızca Türkiye değil, tüm Ortadoğu’nun geleceği açısından kritik bir konu olduğunu ifade etti. Zorluklar karşısında daima bir umut bulunduğuna dikkat çeken Bayramoğlu, “Kürt meselesinin yaşandığı coğrafyaları iyi kavramalıyız” dedi. Tekil yapılarla sorunların çözülemeyeceğini savunan Bayramoğlu, Kürtlerin yaşadıkları ülkelerde sadece bir topluluk değil, aynı zamanda kurucu unsurlar olduklarını belirtti. “Kürtler, bulundukları yerlerin kurucu bileşenleridir” diyen Bayramoğlu, Kürt meselesinin geleceği hakkında üç olasılıktan bahsederek, sadece silahlı mücadele yerine sosyal ve kültürel hakların geliştirilmesine vurgu yaptı.
Abbas Vali, “Kürt Sorunu, Devlet Güvenliği ve Türkiye’de Siyasal Sürecin Demokratikleşmesi” konulu sunumunu Kürtçe yaparak, Kürt meselesinin geçmişle birlikte güncel durumu ve süreci de kapsaması gerektiğini dile getirdi. Vali, son yıllarda yaşanan gelişmelerin önemine dikkat çekerek, devletin bu soruna hâlâ güvenlikçi bir perspektiften baktığını ifade etti.